Asosiy kontentga o'tish
Ilmiy maqola O'zbekcha Open Access

Типовийдан фарқланувчи эркаклар қоматларига кийим ишлаб чиқариш учун тўқима матоларининг физик-механик хусусиятларини ўрганиш ва таҳлил қилиш

НАБИДЖАНОВА Н.Н., НАСИРОВА М.Б.

Nashr
2-son
Sahifalar
291–294
Nashr etildi
01.04.2025
Ko'rishlar
3 5

Annotatsiyalar

Adabiyotlar (34)

  1. 1. М.М.Чориева, Ф.А.Қурбонов, С.С.Асадова, З.А.Асадова, Ф.А.Султонова «Study of the protective properties of special clothing fabrics under the influence of crude oil» X International conference on Advanced Agritechnologies, Environmental Engineering and sustainable development (AGRITECH –X-2024) on 3 may 2024 Termez, Uzbekistan
  2. 2. С.С. Асадова, З.А.Асадова «Researching the form of clothing from camel and sheep wool nonwoven fabric based on the felting technique» НАУКА И ОБРАЗОВАНИЕ – 2023 Сборник статей Международной научно-практической конференции, состоявшейся 12 октября 2023 г. в г. Петрозаводске
  3. 3. Karolyn Kiisel Draping ISBN 978 1 78067 093
  4. 5 The Complete Course Published in 2013 by Laurence King Publishing Ltd 361–373 City Road London EC1V 1LR United Kingdom
  5. 4. Helen Joseph Armstrong, Draping for Apparel Design (3rd edition). New York: Fairchild Books, 2013. Асадова Ситора Садуллаевна – Доцент кафедры “Технологические машины и оборудования“ Бухарского государственного технического университета. Tel: +998939604455 Хамроева мадинабону Равшановна – стажер-преподаватель кафедры “Технологические машины и оборудования“ Бухарского государственного технического университета. Tel: +998972380001 ТИПОВИЙДАН ФАРҚЛАНУВЧИ ЭРКАКЛАР ҚОМАТЛАРИГА КИЙИМ ИШЛАБ ЧИҚАРИШ УЧУН ТЎҚИМА МАТОЛАРИНИНГ ФИЗИК-МЕХАНИК ХУСУСИЯТЛАРИНИ ЎРГАНИШ ВА ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ Набиджанова Н.Н., Насирова М.Б. Наманган муҳандислик-технология институти. Аннотация. Мақолада мавзунинг долзарблиги, олдимизга қўйилган мақсадга кўра нотиповий қоматли эркакларнинг кийимга бўлган эхтиёжларини ўрганиш, уларни таҳлил қилиш асосида янги турдаги сифатли тўқима матоларининг физик-механик хусусиятларини ўрганиш ва таҳлил қилиш масалалари баён қилинган. Калит сўзлар: тўқима матолар, нотиповий қомат, полеэфир, вискоза, эластан , полестер, тераомметр. ИЗУЧЕНИЕ И АНАЛИЗ ФИЗИКО-МЕХАНИЧЕСКИХ СВОЙСТВ ТЕКСТИЛЬНЫХ ТКАНЕЙ ДЛЯ ПРОИЗВОДСТВА МУЖСКОЙ ОДЕЖДЫ РАЗМЕРЫ ОТЛИЧНЫЕ ОТ ТИПИЧНЫХ Набиджанова Н.Н., Насирова М.Б. Наманганский инженерно-технологический институт. Аннотация. Актуальность темы согласно поставленной перед нами цели изучить предпочтения мужчин нетипичного телосложения к одежде, изучить и проанализировать на основе их анализа физикомеханические свойства новых видов высококачественных текстильных тканей. Ключевые слова: ткани, нетипичная форма, полиэстер, вискоза, эластан, полиэстер, термометр. “Фан ва технологиялар тараққиёти” Илмий–техникавий журнал №2/2025
  6. Технологии текстильной и легкой промышленности STUDY AND ANALYSIS OF PHYSICAL AND MECHANICAL PROPERTIES OF TEXTILE FABRICS FOR MANUFACTURING CLOTHES FOR MEN'S BODY SIZES DIFFERENT FROM THE TYPICAL Nabidzhanova N.N., Nasirova M.B. Namangan engineering and technological institute. Abstract. The relevance of the topic, in accordance with the goal set for us, is to study the clothing needs of men with atypical physique, and based on their analysis, to study and analyze the physical and mechanical properties of new types of high-quality textiles. Key words: woven fabrics, atypical shape, polyester, viscose, elastane, polyester, theraommeter Кириш. Мамлакатимиз фаровонлигини юксалтиришда халқ хўжалигининг барча соҳалари қаторида енгил саноат маҳсулотларини ишлаб чиқариш тармоғининг ҳам аҳамияти катта
  7. [1]. Бозор иқтисодиётида бошқаришнинг янги шартлари маҳсулот сифатига янги талаблар қўймоқда. Шундай экан, замон талабига биноан ностандарт кийимларга эҳтиёж ҳам ошиб бормоқда. Бу эса янада муҳим бўлиб, тикувчилик маҳсулотлари аҳолининг мунтазам равишда ўсиб бораётган талаб ва эҳтиёжларини қондириши керак [2]. Ҳар бир йўналиш, ҳар бир саноат корхонаси ишлаб чиқаришдаги янгиланишнинг кенг ассортиментига эга бўлиши лозим
  8. [6]. Адабиётлар таҳлили. Турли хилдаги тўқима матолари ҳамда жинса матоларидан сифатли маҳсулот турларини ишлаб чиқаришни илмий асослаган ҳолда йўлга қўйиш мақсадида кўплаб олимлар илмий изланишлар олиб боришган. Жумладан, рус олимларидан Н.А.Савостицкий, И.К.Амирова, Г.С.Ивлеева, Е.Б.Коблякова, Л.К.Куатбекова, Б.А.Бузов, Т.А.Модестова, Н.Д.Алменкова, ўзимизнинг олимларимиздан Г.К.Ҳасанбоева М.Ш.Шомансурова, Ҳ.Ҳ.Комилова, Н.К.Ҳамраева, М.Ш.Жабборова, А.Я.Труханова, Д.У.Арипжанова, Н.Н.Набижанова, Н.Б.Мақсудов ва бошқалар тикувчилик маҳсулотлари ишлаб чиқариш конструкциялаш жараёнларини такомиллаштириш бўйича изланишлар олиб боришган
  9. [1]. Тадқиқотнинг методологияси. Тикувчилик буюмларига маълумки гигиеник, техник, эстетик ва иқтисодий талаблар қўйилади: Гигиеник талаблар — инсон соғлигини сақлашга қаратилган талаблар. Ҳаво ўтказувчанлиги, гиграскоплиги, иссиқдан ҳимоя қилиш хоссалари, киришимлиги, сув ўтказувчанлиги ва ҳ.к. кийимнинг асосий гигиеник кўрсаткичларидир. Гигиеник талаблар буюмнинг нимага мўлжалланганлигига боғлиқ. Ички кийим ва ёзги кийимларнинг ҳаво ўтказувчанлиги ва гиграскопиклиги яхши бўлиши, уларни кийиб юриш қулай бўлиб, осонликча ювилиши керак. Техник талаблар — тикувчилик материалларининг сифатига ва кийимлар тайёрлашга қўйиладиган талаблар. Тикувчилик материаллари ва тайёр тикувчилик буюмлари Давлат стандартларига мос келиши шарт. Эстетик талаблар — ранг уйғунлиги, нақшлар, деталлар ва дизайн элементлари кийимнинг эстетикасини белгилайдиган элементлардир. Замонавийлик билан боғлиқ. Иқтисодий талаблар кийимнинг нархи билан белгиланади [3, 4]. Мавзунинг долзарблиги, олдимизга қўйилган мақсадга кўра нотиповий қоматли эркакларнинг кийимга бўлган эхтиёжларини ўрганилиб, баҳор ва куз мавсуми учун тўғри келадиган костюмбоп устки кийимларни тикиш мақсадида Хитой давлатидан келган сариқ ҳамда кўк рангли, икки хил турдаги янги тўқима матоларининг физик-механик хусусиятларини, тола таркибини, ҳаво ўтказувчанлигини, ишқаланишга чидамлилиигини, газламанинг оғирлигини, узилиш кучини аниқлаш, намлик шимувчанлигини таҳлил қилиш муҳим аҳамиятларидан бири хисобланади [2, 5]. Натижалар ва таҳлил. Газламаларни текширтириш учун Тошкент шаҳрида жойлашган “Ўзбекистон илмий-синов ва сифат назорати маркази”, “UZ TEST” Енгил саноат “Развитие науки и технологий” Научно–технический журнал №2/2025
  10. Тўқимачилик ва енгил саноат технологиялари лабораториясида синовдан ўтказилди. Синовлар нормал иқлим шароитидаги хонада ўтказилди. 1-жадвал. Намуна учун икки хил турдаги матолар № Ўлчов воситалари / Синов ускуналари номи Қиёслаш ва калибрлаш тўғрисидаги маълумот
  11. 1 Юза электр қаршилик ўлчагич MT – 420 №1042913-2023 16.11.2024й гача Тераомметр E6-13A, завод № 1253 №919598- 2023 17.11.2024 гача
  12. 2 Электростатик майдон кучланишини ўлчовчи ускуна Тури, завод рақами № UZ-07/184-202330.10.2024й гача 3 Қуритиш шкафи BINDER FD115, серия рақамли 20200000000941 CT-01 турдаги, №282419 серия рақамли № UZ -09T/18832023-17102023й дан
  13. 4 Кўп функциялик узиш синов ускунаси № UZ-06/2400-2023 18.10.2023й дан
  14. 5 Оғирликни ўлчаш мосламаси CY224C турдаги, №21323423 серия рақамли Модели “MT 120-10-0101” зав№120-10-01-01.07 № UZ- 04/125-2023 14.03.2023й дан
  15. 6 Ишқаланишга чидамлиликни аниқлаш ускунаси TABER-5135 № 1042571-2023 07.11ю2024й гача
  16. 7 Металл чизғич Серия №21402743, 01000мм гача № UZ-06/2607-2023 31.10.2023й дан
  17. 8 Ювишда ранг чидамлилигини аниқлаш ва кимёвий тозалаш ускунаси № UZ-09T/13192023 07.09.2023й дан
  18. 9 Техтил матолари ва юз ниқобларини ҳаво ўтказувчанлигини аниқловчи ускуна GT-D07 турдаги W20075 серия рақамли GT-C27A турдаги, W20076 серия рақамли № 1031240-2023
  19. 10 Иссиқ, совуқ ва намлик иқлим камераси № UZ-09T/13182023 07.09.2023й дан Model KMH 512S №S0220301010200226-001 2-жадвал. Синовлар натижалари № Синов турининг номи (наименование видов испытаний) Синов натижалари
  20. 1 Махсус сирт электр қаршилиги, ОМ, 1011 дан ошмаслиги керак Меъёрий ҳужжат бўйича синов усуллари ГОСТ 19616 -74 5,1 х 109 3,9 х 103 2 Ҳаво ўтказувчанлиги дм3 / м2с,
  21. 60 ГОСТ ИСО 9237-213 155,4 дм3/м2⋅с “Фан ва технологиялар тараққиёти” Илмий–техникавий журнал №2/2025
  22. Технологии текстильной и легкой промышленности дан кам емас 126,9 дм3/м2⋅с 3 1) полеэфир-84% Вискоза -9% Эластан -7% 2) полеэфир-51% Вискоза -43% Эластан -6%
  23. 4 Электростатик майдон кучи 15 кВ/м дан ошмаслиги керак ГОСТ ИСО 1833 -1- 2011 ГОСТ ИСО 1833-11-2011 ГОСТ ИСО 1833-12-2011 Мато таркиби, % ГОСТ 32995 -2014 0,63 кВ/м 0,27 кВ/м
  24. 5 Мато кенглиги ГОСТ 3811-72 150 cм; 155 см
  25. 6 Бузилиш юкламаси, Н, 176 дан кам емас Асос бўйича Ўрдак томонидан ГОСТ 3813-72 Асосида: 246,8 Н 239,2 Н Ўрдак бўйича: 266,2 Н 265,9 Н
  26. 7 Пиллинг қобилияти, 102 та пиллардагилар сони 5 дан ошмайди ГОСТ 14326-73 0 0
  27. 8 Бўёқлар барқарорлиги, балл, кўп эмас Ювишда Терлашда Қуруқ ишқаланишда Органик эритмаларда. Буғли дазмоллашда ГОСТ 9733.4-83 ГОСТ 9733.6-83 ГОСТ 9733.27-83 ГОСТ 9733.7-83 ГОСТ 9733.13-83 4/4б; 4/4б; 4/4б; 4/4б; 4б; 4б 4б; 4б 4б; 4б
  28. 9 Сирт зичлиги, г/м2 ГОСТ 3811-72 171,6 г/м2; 338,8 г/м2 Хулоса. Хулоса қилиб айтганда, тўққиз хил турдаги ўтказилган синов натижаларига кўра, сариқ рангли газламамиз кўк рангли газламамизга нисбатан ҳаво ўтказувчанлиги, ранги, таркибидаги толаларнинг табиийлиги ҳисобига ва газламанинг енгиллиги, баҳор ва куз мавсуми учун эркаклар нотиповий қоматига мос бўлган янги маҳсулот туримизга ҳар томонлама маъқул келди. Фойдаланилган адабиётлар:
  29. 1. Дадабоев Ф.М, Турғунов А.Н “Жинси матосидан турли кийимлар тайёрлаш усуллари” (Монография). Наманган-2022
  30. 2. Насирова М.Б. Магистр академик диссертацияси -2022.
  31. 3. Набиджанова Н.Н. “Тикув буюмларини лойиҳалаш ва технологиясининг назарий асослари” фанидан ўқув-услубий мажмуа. Наманган-2022 йил.
  32. 4. Мальцева Е.П. «Тикувчилик материалшунослиги» М.1986 йил.
  33. 5. Э.Олимбоев, Р.Ахмедов, У.Абдуллаев, Б.Тўрақулов “Газламаларнинг тузилиши ва тахлили”. Тошкент-2003й
  34. 6. Т.А.Очилов, Н.Г.Аббосова, Ф.Ж.Абдуллина, Қ.И.Абдулниёзов. “Газламашунослик”. Тошкент-2023й “Развитие науки и технологий” Научно–технический журнал №2/2025 292